451 ատիճան ըստ ֆարենհայթի

Հեղինակ ՝ ամերիկացի գրող Ռեյ Բրեդբերի

Գրվել է 1951 թվականին

 

Ֆրենհայթ 451.այն ջերմաստիճանը,որում թուղթը բռնկվում է և այրվում
Մի ժամանակ գրքերը ավելորդ չէին համարում։ Իսկ հիմա համարում են ավելորդ, ոչ պետքական, անիմաստ…հիմարություն.արդյո՞ք դա հիմարություն չէ: Գիրքը համարել ավելո՞րդ, չպետքակա՞ն: Ավելորդ են այն մարդիկ, ովքեր այդպես են մտածում։
Այս իրադարձությունը տեղի է ունենում ապագայում, որտեղ գրքերը դարձել են մարդուն ոչ պիտանի, որտեղ հրշեջների փոխարեն հրկիզողներ են, ովքեր կրակը հանգցնելու փոխարեն կրակ են վառում ու ոչնչացնում գրքերը։ Հրկիզողները մտնում են բոլոր այն մարդկանց տները, ովքեր գրքեր են պահում թաքուն ու վառում են այդ գրքերն ու տունը։ Չնայած այն բանին, որ պատերը ջերմակայուն են, տունը չի այրվում, այրվում են միայն տանը գտնվող բոլոր իրերը։ Դա ուղղակի ահավոր է…

Հրկիզող էր նաև մեր գլխավոր հերոսը` Մոնթագը, ով անում էր իր աշխատանքը, առանց հասկանալու, թե որքան սխալ աշխատանք է։ Նա ամուսնացած էր Միլդրեդի հետ, ում չէր սիրում, սակայն այդ մասին առանձնապես չէր էլ մտածել, չէր էլ հասկացել, մինչև հանդիպեց Քլարիսին։ Նրա հետ հանդիպումը փոխեց ամեն ինչ Մոնթագի կյանքում։ Չէ՛, չմտածեք՝ սիրահարվեց կամ դրա նման բան… ուղղակի աղջիկը տարբերվում էր բոլորից, ինչպես Քլարիսն ինքն է իրեն բնութագրում՝ 17 տարեկան մի խենթ աղջիկ էր։ Քլարիսը մտածում էր ամեն բանի մասին, նա սիրում էր բնություն, սիրում էր ժամերով նայել մարդկանց և մտածել, թե ինչ են այդ մարդիկ մտածում կամ ինչ են պատրաստվում անել, նույնիսկ մետրոյում ժամերով մնում էր այն պատճառով, որ ուսումնասիրի մարդկանց, լսի, թե ինչ են ասում, մտածի, թե ովքեր են այդ մարդիկ…

Քլարիսը Մոնթագի հարևանուհին էր, որի հետ հաճախ էր զրուցում, և Քլարիսը միակն էր, ով նայում էր Մոնթագի աչքերին և կարևորություն տալիս նրան։

Մի անձրևոտ օր նա դրսում հանդիպեց Քլարիսին։ Աղջիկը քայլում էր մայթի կենտրոնով, գլուխը հետ գցած այնպես, որ կաթիլներն ընկնում էին դեմքին։ Նա սիրում էր անձրևը, իր համար հաճելի էր զգալ անձրևը։ Քլարիսը գնում էր հոգեբույժի մոտ։ Նա վստահեցնում էր, որ հրկիզողի աշխատանքը Մանթագի համար չէ։

Քլարիսի հետ հանդիպումից հետո Մոնթագը սկսեց մտածել այնպիսի բաներ, որոնց մասին նախկիում երբեք չէր էլ մտածել, սկսեց անել բաներ, որոնք ոչ մի ժամանակ չէր փորձել կամ չէր էլ համարձակվել անել,սկսեց հարցեր տալ իր աշխատակիցներին, որոնք այդ հարցերը տարօրինակ էին համանրում։

Մի օր նրանք ահազանգ ստացան, որ այսինչ տեղը, այսինչ տանը կան գրքեր։ Գրքերն այրելու ժամանակ Մոնթագը հասցրեց մի գիրք վերցնել ու թաքցնել իր մոտ։ Գիտեր, որ եթե հանցակից ընկերներն իմանան, որ ինքն էլ գիրք ունի, ապա կգան և իր տունն էլ կայրեն։ Երբ գրքերն արդեն այրվում էին, ու Մոնթագն իր գործընկերների հետ դուրս էր գալիս, նկատեցին, որ տանտիկինը չի պատրաստվում հեռանալ իր տնից, վառվող գրքերի մոտից։ Կինն իր ձեռքում պահել էր լուցկու մի հատիկ։ Նա այդպես էլ մնաց տան մեջ ու վառվեց այդ իր գրքերի հետ։ Այդ տեսարանը շոկային էր բոլորի համար։

Մոնթագը հիվանդացավ։ Նրան հյուր եկավ Բիթթին՝ իր գործընկերը։ Բիթթին սկսեց կյանքից խոսել, դասեր տալ, քննադատել, խորհուրդներ տալ … Բայց նա չգիտեր, որ Մոնթագն իր բարձի տակ գիրք է պահում։ Ու երբ Բիթթին վերջապես գնաց, նա կնոջն ասաց այդ մասին, պատմեց, թե ինչպես է գողացել ու թաքցրել գիրքը: Ավելի ուշ նա սկսեց գրքեր գողանալ և կարդալ դրանք: Երբ հայտնեց կնոջն այդ մասին, կինը շատ զարմացավ, շանթահար եղած՝ չգիտեր, թե ինչ անի։ Մոնթագն առջարկեց, որ միասին կարդան գրքերը, հասկանան՝ ինչ են գրված։ Մի անգամ նրա ձեռքն ընկավ Աստվածաշունչը։ Նա 24 ժամում գիրքը պետք էր հանձներ Բիթթիին։ Նրա մտքով անցավ, որ պետք է չմոռանա, պետք է հիշի գրքի յուրաքանչյուր տողը, յուրաքանչյուր բառը։
Իսկ ի՞նչ եղավ Քլարիսի հետ: Արդյո՞ք ամեն ինչ կարգին է նրա հետ : Ինչու՞ նրա մասին էլ խոսք չի գնում: Ինչո՞ւ Մոնթագը հիվանդացավ: Ի՞նչ էր ասել այն զոհված կինը։ Ի՞նչ եղավ հետո: Ի՞նչ է որոշում անել Մոնթագը ։ Արդյոք ձեզ չի՞ հետաքրքրում:

Նա չէր ուզում այլևս այդպես ու այդտեղ աշխատի։ Ի՞նչն էր պատճառը: Մի՞թե Քլարիսը: Մի՞թե Աստվածաշնչի ուժը: Մի՞թե այն միտքը, որ մարդիկ հիմար են: Մի՞թե նրա համար, որ հոգնել էր այս ամենից: Երևի …իսկ եթե դու կարդա՞ս և ինքդ գտնես հարցերի պատասխանները:
Արդյո՞ք նրա կինը հավատարիմ էր։ Արդյո՞ք նա կարող էր թույլ տալ, որ իր ամուսինը տանը գրքեր պահի թաքուն, ոչ՛։ Նա մատնում է իր ամուսնուն… Ինչո՞ւ: Ինչո՞ւ նա չուզեց ամուսնու հետ միասին անցնել այդ փորձության միջով, ինչո՞ւ նրան չէին հետաքրքրում գրքերը, ինչո՞ւ նրա համար նշանակություն չունեին իր ամուսնու տառապանքները։
Երևի Միլդրեդն  իր կյանքում երբեք չէր հանդիպել Քլարիսի նման մարդու։ Իսկ եթե լինե՞ր: Արդյոք նա ունա՞կ էր փոխվելու։
Ինձ թվում է՝ այո, փոխվել կարող են բոլորը: Միլդերը իմ չսիրած հերոսներից մեկն է այս գրքում։ Գոնե հենց իր անտարբերության համար կամ այն պատճառով, որ ամուսնուն չօգնեց։ Չեմ կարծում, որ Մոնթագը արժանի էր այդպիսի վերաբերմունքի։
Ի՞նչ է լինում հետո, երբ նրան մատնեցին, հայտնեցին ոստիկանությանը։
Մոնթագը փախուստի է դիմում, իսկ թե հետո ինչ է լինում, ես դա չեմ ասի։

Գիրքը, անկեղծ, ինձ շատ է դուր եկել։ Ես շատ դժվար եմ գիրք ընտրում՝ գիրք, որը հաճույքով կկարդամ։ Այս գիրքը երկու օրում կարդացի ու ավարտեցի: Ավարտելու պահը շատ դժվար էր․ չէի ուզում ավարտվեր պատմությունը։ Գիրքը մի տեսակ հարազատ թվաց ինձ, որովհետև բոլոր հերոսները որոշ չափով ինձ նման էին։ Ինձ համար հեշտ էր հասկանալ հերոսներին, ես զգում էի այն, ինչ նրանք էին զգում։ Այստեղ խոսվում է գրքի կարևորության մասին։ Հանուն գրքի պահպանման՝ մարդիկ անգամ իրենց են զոհաբերում։ Իրոք, գրքերը ուժ ունեն, նրանք կա՛մ քեզ կկլանեն իրենց մեջ ու չեն թողնի դուրս գաս դրա մեջից, կա՛մ քո մեջ հետաքրքրություն չեն առաջացնի, ու ինչքան էլ ցանկություն ունենաս կարդալու, չի ստացվի։ Ինձ հետ եղավ առաջին տարբերակով։ Ինձ այս գիրքը կլանեց, ու ես դուրս գալու ցանկություն չունեի, բայց պարտավոր էի, որովհետև այն վերջացրել էի։
Բայց վերջացրել էի ՄԻԱՅՆ գիրքը ։
Իսկ իմ մտքերը այս գրքի մասին…ինչպե՞ս կսկսեմ մտածել այս գիրքը կարդալուց հետո…ինչպե՞ս այս գիրքը ինձ կփոխի, ես չգիտեմ, բայց վստահ եմ, որ կփոխի…

Ես լիովին բավարարված եմ այս գրքից ։

Հետազոտական անհատական նախագիծ/ Սասունցի Դավիթ

Մեծացել եմ Սասունցի Դավթի նկարին նայելով, որը կախված էր մահճակալիս վերևում։ Մեծանալով հասկացա, որ դա պապիկիս` Արմեն Գոգինյանի  նկարածն է, որն արվել է 1965 թվականին։ Իսկ ավելի մեծանալով՝ հասկացա, որ Կոջոյանի «Սասունցի Դավիթ» համանուն նկարի կրկնօրինակն է։ Եվ իմ մանկության հեքիաթները սկսվեցին հյուսվել Սասունցի Դավթի շուրջ։ Նա իմ պատկերացումների մեջ ամենաուժեղ, առնական հերոսը դարձավ։ Հետո, ավելի ուշ, երբ այցելեցի Ազգային պատկերասրահ, Հակոբ Կոջոյանի ցուցասրահում տեսա նույն նկարը՝ ավելի մեծ տարբերակով։

 

unnamed

Սկսեցի է՛լ ավելի հպարտանալ իմ պապիկով։ Համոզվեցի, որ նա հրաշալի գեղանկարիչ է։ Պապիկիս այդ նկարը երկար տարիներ գտնվել է Նոյեմբերյանի դպրոցներից մեկում, որտեղ գրականության սենյակում ծառայել է որպես ուսումնական նյութ սովորողների համար։

b1bfc25f-2ffa-41f9-aa5c-1b5764d19545

Ամեն անգամ մեծ հիացմունքով եմ նայում Երվանդ Քոչարի «Սասունցի Դավիթ» արձանին, որը տեղադրված է Երևանի երկաթուղային կայարանի դիմաց։ Ես հետաքրքվեցի նաև այդ կոթողով և տեղեկացա, որ Երվանդ Քոչարը 1933 թվականին կերտել է Դավթի արձանի առաջին տարբերակը, բայց քաղաքական պատճառներով քանդակագործին 1941 թվականին բանտ են նետել, իսկ արձանը չի տեղադրվել։ Սակայն Սասունցի Դավթի արձան կերտելը եղել է նրա ամենամեծ երազանքներից մեկը, և 1959 թվականին Քոչարը կրկին կերտում է Սասունցի Դավիթ արձանը՝ երկրորդ տարբերակը։ Երվանդ Քոչարի անվան թանգարանում վաճառվում են Սասունցի Դավթի բրոնզե և արծաթյա տարբերակով արձանիկները։

download

Երբ փոքր էի, մայրիկս ինձ շատ էր պատմում Սասունցի Դավթի և Սասնա ծռերի մասին։ Նկարին նայելով՝ ոգևորվում էի և հասկանում, որ ես ինքս պետք է կարդամ դրա մասին։ Իհարկե կարդացի Հովհաննես Թումանյանի «Սասունցի Դավիթ» պոեմը։ Ավելի մոտիկից ճանաչեցի Դավթին։ Հիմա արդեն ուսումնասիրում եմ էպոսը և ուզում եմ կանգ առնել Սասունցի Դավիթ կերպարի վրա։
Չնայած այն բանին, որ «Սասնա ծռերը» գերբնական ուժ ունեն, միևնույն է, նրանք դրա հետ մեկտեղ օժտված են մարդկային հատկություններով՝ արի են, բարի, ժողովրդասեր, շինարար, շինական…Սակայն դա չի խանգարում նկատել նրանց թուլություններն ու թերությունները։ Հայերի կողմից ամենասիրված հերոսը Սասունցի Դավիթն է։ Դավիթը հսկա էր, ով միշտ պատրաստ էր օգնել իր ժողովրդին, աշխատավորներին։ Նա անձնուրաց քաջ էր, ով ձգտում էր խաղաղության։ Երբ Մելիքը պահանջեց Դավթին անցնել թրի տակով,

Դավիթը չգնաց, չանցավ թրի տակով,
Կըշտով անցավ.
Ճկութ քսվավ ի ջադու քար`
Քարեն կրակ ելավ:

Դավթի հայրենասիրությունը հստակ կերպով երևաց Մսրա Մելիքի դեմ կռվի ժամանակ։ Նա երբեք անարդար կռիվ չի մղել ու կարիք չի զգացել թշնամուն ծաղրելու, քանի որ նա ոչ թե փառքի էր ձգտումում, այլ ժողովրդի բարօրության պայքար էր մղում:

Դավիթը հրապուրվող տղամարդ էր, ով սկզբում սիրեց և նշանվեց Չմշկիկ Սուլթանի հետ։ Սակայն հրապուրվելով Խանդութով, նա դրժեց իր նշանը։ Ցավոք, Դավիթը ունենում է ողբերգական մահ՝ հենց Չմշկիկ Սուլթանի աղջկա թունավոր նետից։

Դավիթը եղել է և մնում է հայ ժողովրդի համար բաղձալի հերոս։

Նախագիծ ՝Զատկական ծես

Զատկի ծեսը մեր մոտ սկսվում է ածիկիացանով,որը ամեն տարի պատրաստում է տատիկս,դե իհարկե ես էլ կողքից օգնում եմ: Ջրում,խնամում,սպասում ենք Զատկի գալուն:Սուրբ Հարության տոնը իմ սիրելի տոներից է:Ձուն ներկելը մայրիկի գործն է և դա ինձ համար մի այլ արարողություն է,երբ կանաչիները ձվերից հեռացնելուց հետո տեսնում ենք, թե ինչ տեսք է ստացել:Դե իհարկե ես ընտրում եմ ամենագեղեցիկը և պատրաստվում ձուկռվոցիին,որին մասնակցում են ընտանիքիս բոլոր անդամները:Զատկական բոլոր խորհրդանիշերը մենք շատ ենք կարևորում ՝ նախատոնակ պատարագից ,որի ժամանակ խորանի վարագույրները բարձրանում են, մինչև սեղանի ուտեստները:

Այս տարի մի քիչ այլ է, որովհետև կարծես թագակիր վիրուսը իր հետ տարել է հավես ու տրամադրություն:Իմ ընտանիքում էլ է նույն տրամադրությունը,բայց հուսամ մինչև Զատիկ ամեն ինչ կկարգավորվի և անցած տարիների նման կնշեք այն նույն ոգևորությամբ և սիրով:

 

Ընտանեկան նախագիծ Համո Սահյան

Համո Սահյան - Կենսագրություն

  • Հետաքրքիր նյութեր Հ․ Սահյան մասին։

Ահա թե ինչ են ասել նրա մասին

  1. Բախտավոր բանաստեղծ է Համո Սահյանը. ընթերցողի սիրտը բաց է եղել նրա առջև, նրան սիրում են անդավաճան… Ասմունքողների սիրած բանաստեղծն է… Ինձ համար գաղտնիք է մնում, թե Սահյանն ինչպես է կարողանում հասարակ խոսակցության լեզվով բարդ ու խորունկ մտքեր բյուրեղացնել… Ինչպես է կարողանում «մաշված» բառերին առաջին գործածության թարմություն հաղորդել։ Ինչպես է բառերի վրա դնում իմաստային մեծ բեռ, և բառերը… թեթև ու վստահ տանում են իրենց բեռը… Խոսքի վարպետը գիտե իր գործը… Հ. Սահյանը նման էր իր պոեզիային, ինչպես իր պոեզիան իրեն..Լևոն Հախվերդյան
  2. Իմ ճանաչած բանաստեղծներից և ոչ մեկը այնքան միաձույլ չէր հայրենի հողի հետ, որքան Համոն։ Նա ականջ է դնում հողին նույնքան ուշադիր, որքան զրուցակցին, նրան նայում է կենտրոնցած, ուժգնորեն, սիրող ու իմաստուն աչքերով, ինչպես կնայեր մոր դեմքին, աչքերին ու խոր կնճիռներին։ Հայոց հողը բանաստեղծի մշտական, ամենալավ ու պաշտելի զրուցակիցն է, նրա բարձրագույն սերն ու հարստությունը…Կայսին Կուլիև
  3. Զանգեզուրյան կիրճերից մեկում ծվարած Լորից եկավ այդ բանաստեղծը՝ Համո Սահյանը։
    Ոչ, սոսկ բնանկարներ չէ, որ Սահյանը բերեց մեր պոեզիային, այդ բնանկարների ծալքերում, նրա ամենախոշոր շերտերում մի արդար ու բարի, մեծ ու ազնիվ հոգու շարժում կա, հոգու ամբողջ մի պատմություն, իսկ ճշմարիտ բանաստեղծությունը ոչ այլ ինչ է, եթե ոչ պատկերների խորքում թաքնված հոգու պատմություն..Վահագն Դավթյան
  4. Համո Սահյանը ճիշտ մարդ էր, իր կռվի ժամին կռվեց, խաղի ժամին խաղաց ու խայտաց, խոստովանանքի իր պահը՝ որ դիմագիծ է պարգևում ճշմարիտ գրականությանը՝ բավական երկարատև էր, և հեռանալու ժամին հեռացավՀրանտ Մաթևոսյան
  • Առցանց դաս՝ «կարդում ենք Սահյան»։

 

  • Սովորիր անգիր 1-2 ստեղծագործություն, ձայնագրիր, տեսագրիր, վերլուծիր,
    կատարիր բառային աշխատանք (անծանոթ բառերը բացատրիր բառարանի օգնությամբ)։

Համո Սահյան

Արագիլները

Դուք ինձ չե՞ք ասի, որբացած բներ,
Ի՞նչ էին խոսում իրար ականջի
Արագիլները չվելուց առաջ:
-ՏԱՌԱՊՈՒՄ ԷԻՆ:

Դուք ինձ չե՞ք ասի, աստղեր ու արև,
Ի՞նչ էին խոսում իրար ականջի
Արագիլները չվելու պահին:
-ՏԱԳՆԱՊՈՒՄ ԷԻՆ:

Դուք ինձ չե՞ք ասի, անձմեռ հեռու,
Ի՞նչ էին խոսում իրար ականջի
Արագիլները չվելուց հետո:
-ԿԱՐՈՏՈՒՄ ԷԻՆ:

Անքուն եղեգներ անձմեռ հեռվի,
Ի՞նչ էին խոսում արագիլները
Ձեզ «մնաք բարով» ասելուց առաջ:
-ՇՏԱՊՈՒՄ ԷԻՆ:

Բուք արտաշնչող լեռնագագաթներ,
Ի՞նչ էին խոսում հոգնած ու մրսած
Արագիլները ետ գալու պահին:
-ՀԱՎԱՏՈՒՄ ԷԻՆ:

Առցանց ուսուցում

Մարտի 13-23
Առցանց ուսուցում
1․ Ընթերցում ենք Է․ Հեմինգուեյ
Ընտրեք մեկը, վերլուծեք։

 

2․Ստեղծագործական՝ «Իմ ժամանակը»։ Կազմեք ձեր օրագիրը, գրեք ձեր անցկացրած օրվա մասին, զբաղմունքը, այլ։

 

3․«Կարդում ենք Չարենց» նախագիծը  շարունակվում է․
Չարենցի գույները-առաջադրանք
ա․ Հավաքի՛ր տեղեկություններ Եղիշե Չարենցի  «Ծիածան» ժողովածուի մասին, գրի՛ր բլոգումդ:

Չարենցի <<Ծիածան>> շարքը նվիրված է  Կարինե Քոթանճյանին՝ իրիկնային,աստղային քրոջը:Նա Կարինեյին այնքան է սիրել,որ ամուսնանալով ուրիշ կնոջ հետ,նա մտքով երազել է լինել Կարինեյի հետ:«Ծիածանը» հոգեվիճակներ եւ ապրումներ ներկայացնող գույների համադրություն է: Բանաստեղծը երանգավորում է իր երազները եւ «Կապույտը», «Ոսկին», «Մանուշակագույն»,ստեղծելով գունավոր մի աշխարհ:Տպավորություն է ,որ նա ձեռքն է առել մի վրձին և ստեղծել մի կտավ,որտեղ ամեն ինչ վառ է,անհոգ ու պայծառ:

բ․ Կարդա՛  Կապույտի,  Ոսկու,  Մանուշակագույնի շարքերը, բացահայտի՛ր կապույտ, ոսկեգույն, մանուշակագույն գույների խորհուրդը այս ժողովածուի մեջ: Նշի՛ր, թե  ի՞նչ գիտես այս գույների խորհրդի, նշանակության մասին ընդհանրապես:

Չարենցը կապույտը ընկալում է, որպես թախիծ, թափանցիկ կարոտ,արցունք,երկինք:

Ոսկին դա արևն էր,շողացող հույսը,ջերմությունը

Մանուշակագույնը վերհուշ էր,մոխրացած, խամրած երազներ,մշուշ

Իսկ ինձ համար կապույտը դա հոգու պարզություն է,ներդաշնակությունը,հանգստությունը: Կարծում եմ կապույտին բնորոշ ծատ քիչ մարդիկ են մնացել:Ինձ համար մարդու ներքին հանգստությունն ամենակարևոր բաներիից մեկն է:Գիտեք երբ է մարդ դառնում հանգիստ,երբ նրա հոգին ու ուղեղը նույն ձև են մատածում,հասկանում,ընկալում ամեն ինչ:

Ոսկեգույնը դա ուրախության,պայծառության,անհոգ կյանքի, կյանքին պայծառ անյելու խորհրդանիշ է,այն խորհրդանշում է արևը,քաղաքի աղմուկը,մարդկանց բարձ ծիծաղները: Ոսկին նույնպես, ոսկին այնքան  մարդու է ստպում ժպտալ,երբ գնում ես քո բոլոր ուզած իրերը(միայն ու միայն իրերը):Ու շատերի համար ոսկու մեջ է երջանկությունը:Դա ցավալի է իհարկե: Այո կխոստովանեմ, ես շատ լավ կզգայի,եթե ուենայի գումար իմ ցանկացած ամեն իր գնելու համար:Բայց դա ինձ անկեղծ,չէր դարձնի երջանիկ:Ամեն դեպքում…

Իսկ մանուշակագույնը դա իմ համար…չգիտեմ,մանուշակագույն ասելով մենակ գարուն եմ պատկերացնում: Պարզվում է ես գարուն շատ եմ սիրում,բայց այդ գույնը այնքան էլ չէ,ինպեˆս,  հահ՜ ես էլ չգիտեմ:

գ․ Ընտրի՛ր բանաստեղծություններից մեկը, վերլուծի՛ր՝ բնութագրելով  հերոսին:

դ․Ընտրի՛ր «Ծիածան» ժողովածուից մեկ բանաստեղծություն, սովորի՛ր անգիր, ձայնագրիր:

Վիլյամ Սարոյան

Երբ փնտրում Սարոյանի պատմվածքներից մեկը,աչքս ընկավ մի վերնագրի վրա,որը ինձ գերեց՝<<Ծիծաղը>>։

<<Ջահել աղջիկ էր, ուրիշին փոխարինող, ժամանակավոր ուսուցչուհի: Եվ նրա մեջ կար այդ տխրությունը, այնպե՜ս հեռավոր, այնպե՜ս դժվար հասկանալի: Այդ տխրությունը գալիս էր աղջկա հետ ամեն առավոտ: Եվ տղան ծիծաղել էր դրա վրա: Ծիծաղաշարժ էր այն, ինչ աղջիկն ասում էր, ինչպես էր աչքերը հառած ամեն մեկին նայում և ինչպես էր շարժվում: Տղան ամենևին էլ ծիծաղելու տրամադրություն չէր ունեցել, բայց հանկարծ ծիծաղել էր, և ուսուցչուհին նայել էր նրան, իսկ տղան՝ նրա դեմքին: Եվ մի պահ՝ այդ տարտամ հարաբերումը: Դրանից հետո՝ զայրույթը, ատելությունը ուսուցչուհու աչքերում – «Դու կմնաս դասերից հետո»:>>Նա չէր ցանկացել ծիծաղելդա պարզապես պատահել էր և նա զղջում էրնա ամաչում էրուսուցչուհին պետք է հասկանարչէ՞ որ ինքը նրան ասում էրա՜յ քեզ բան

Բոլորն արդեն տուն էին գնացել,իսկ դասարանում մնացել էին միայն տղան ու ուսուցչուհին։Այդ աղչիկը ոչպես պատիժ երեխային ստիպում էր ծիծաղել մի ամբողջ ժամ։

Ի՞նչպես կարելի է ծիծաղել մի ամբողջ ժամ,եթե չունես տրամադրություն։Տղան պնդում էր,որ չի ծիծաղի,եթե նույնիսկ նրան մտրակեն,բայց ուսուցչուհու երկար աղերսանքներից հետո նա սկսցեք հիշել պատմություներ,որոնք նրան կծիծաղեցնեն։Նա սկզբում կեղծ էր ծիծաղում,իսկ հետո ծիծաղը դարձավ իրական։Ծիծաղում էր առանց կանգ առնելու, ծիծաղում էր այնպիսի բաների վրա, որոնց համար իրականում պետք է լաց լինել։ և վերջում ծիծաղը վերածվեց լացի։

Նա լալիս էրբացարձակ ու անկեղծ լացովերեխայի պես կարծես իսկապես ինչոր բան էր պատահելՆա թաքցրեց իր դեմքը ձեռքերի մեջկրծքավանդակը վեր ու վար էր լինում ու նա մտածում էրոր չի ուզում ապրելեթե ամեն ինչ այդպես էինչպես կանա ուզում էր մեռնելՏղան չգիտերորքան ժամանակ է լաց եղել և հանկարծ զգացոր այլևս ոչ լալիս էոչ ծիծաղում և սենյակում անչափ լուռ է:Լռությունը վերածվեց երկխոսույան, և տղան իմացավ,որ այսօր ուսուցչուհու վերջին աշխատանքային օրն է։

Տղան տխրություն զգաց: Տղան ոչինչ չէր կարողանում մտածել, որ խոսեր: Ա՜յ քեզ բան, սա ի՞նչ աշխարհ է: Սկզբում ստիպեց ծիծաղել, հետո լացացրեց, հիմա էլ՝ ասում է,որ գնւոմ է: Եվ դա զգացնել տվեց իրեն, թե որքան միայնակ է աղջիկը: Ու՞ր էր նա գնում, երբևէ նորից կտեսներ նրան:Ամենքը գնացին իրենց ճանապարհով։Նա նստեց էվկալիպտի ծառի տակ՝ ամբողջ աշխարհը թվում էր տակնուվրա եղած:Ապա կրկին սկսեց լալ:

 

Մեջբերումներ

Ի՜նչ ապուշ աշխարհ էմարդկային տարօրինակ զգացումներգաղտնապահությունամեն մեկը պարփակված ինքն իր մեջուզելով մի բան և միշտ ստանալով ուրիշըցանկանալով տալ մի բան և միշտ տալով այլ բան:

երկուսն էլ ծարավի էին կյանքի պարզության և առաքինությաներկուսն էլ ուզում էին բաժանել իրենց ճշմարտությունը մեկը մյուսի հետև դեռ ինչոր ձևով երկուսն էլ օտար էինիրարից հեռացած ու միայնակ:

Նա սրբեց թաց աչքերըմաքրեց քիթըԻ՜նչ սիրտ խառնելու բան է աշխարհըԻ՜նչ անգույն է ամեն ինչ

Ամանորյա նախագիծ

Թարգմանություն

Новогодняя сказка

Новогодняя ночь
В доме все было тихо-тихо, все зверушки как-будто затаились и ждали чего-то особенного. В центре большой комнаты стояла красивая новогодняя елка. Она была украшена шарами, игрушками, мишурой и новогодними свечами. Коты и собаки улеглись вокруг елки и крепко уснули. Не слышно было даже мышиного писка.
Детишки давно были уложены в свои теплые постельки и им снились шоколадные конфеты и игрушки, о которых они мечтали и надеялись найти в своих подарках следующим утром.
И мама с папой тоже спали крепким сном, наработавшись за весь день. А в их ногах стояла маленькая кроватка для наших самых маленьких сестренок-близнецов Маши и Тани.
Я тоже лежала в своей постели, но никак не могла заснуть, я все боялась пропустить Деда Мороза и смотрела в окно через приоткрытые занавески.
Вдруг вдали в зимнем поле поднялся целый столб снега. Я соскочила с кровати и что есть духу побежала к окну, чтобы ни в коем случае не пропустить самого важного. Раздвинув занавески, припала лицом к стеклу и стала с волнением наблюдать.
И что же открылось перед моим взором! В небе под самой луной быстро неслись сани, запряженные северными оленями и они приближались к нашему дому! Мое сердце радостно забилось в груди, а тем временем сани были уже совсем близко и я смогла различить внутри их Деда Мороза!
А Дед Мороз уже кричал своим запряженным оленям: “Друзья мои, везите меня прямо к крыше вот этого дома.”
Вся упряжка повернула ко мне и вот я могла уже разглядеть каждого оленя в отдельности, и Деда Мороза,и, конечно же, сани, доверху наполненные подарками.
Они ловко взмыли вверх на крышу нашего дома и исчезли из моего поля зрения.
Я услышала сверху топот копыт, и звуки оленей, и хруст снега под санями. И пока я представляла как они приземлились на нашу крышу, в то же самое мгновение раздался странный гул в трубе камина, я обернулась и увидела Деда Мороза, выпрыгнувшего прямо из трубы через огонь внутрь моей комнаты.
Я спряталась за спинку кресла и, затаившись, стала наблюдать что будет дальше.
Старичок был невысокого роста, одет в меховой тулуп,теплую шапку, а на ногах у него были красивые расшитые бисером валенки. Вся его одежда от падения через трубу покрылась сажей и мне стало жалко, что ему пришлось замазать такой красивый наряд. Но самое главное – за плечами я увидела большущий мешок с подарками!
Щеки Деда Мороза разрумянились с мороза, глаза его весело сверкали и он улыбался во весь рот нашим зверятам, прибежавшим на шум. Кошечки и собачки окружили его со всех сторон и радостно завиляли хвостами.
Тем временем Дед Мороз поставил свой мешок на пол, развязал его и начал доставать всем подарки. От туда появились книжки,коробки конфет, пряники и апельсины с яблоками, барабан, дудочка и даже маленькая скрипка, которую он протянул кошке Мурке, зная как ей понравится такой подарок. А собачке Тишке он подарил дудочку. И тут все стали просить их съиграть новогоднюю песенку.
Мурка и Тишка весело заиграли, и Дед Мороз вместе со всеми начал танцевать и кружиться по комнате.
Такого веселья я еще не видела! Как мне хотелось выйти к ним, но я боялась, что все вмиг испариться,если я выйду из своего укрытия.
Новогодние игрушки ожили и тоже стали танцевать. Даже мышки выскочили из своих норок.
Я не могла удержаться и весело расхохоталась! За таким ярким весельем меня никто даже не услышал!
Вскоре Дед Мороз принялся за свою работу, он заполнил все носки для подарков доверху, поставил под елку оставшиеся игрушки и вдруг в один миг, лишь подмигнув всем на прощанье, взмыл через трубу вверх и исчез.
Он сел в свои сани, просвистел оленям, они взмыли в небо и полетели дальше.
Но я слышала как на прощанье Дед Мороз пожелал всем нам:
– С Новым Годом, ребята! Спокойной вам ночи!

 

                   Ամանորյա հեքիաթ

                                                     Ամանորյա գիշեր

                                                                       Նկարազարդումները ՝ Տաշի Թուդորի կողմից.
                                                                        պատմությունը ՝Սվետլանա Բորդների 

 

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодняя ночь, Таша Тюдор

Եկավ դեկտեմբերի 31-ը,վերջին գիշերը Նոր տարուց առաջ։

Տանը ամեն ինչ լուռ էր,բոլոր փոքրիկ կենդանիները կարծես թաքնվել էին և սպասում էին ինչ-որ առանձնահատուկ բանի։ Մեծ սենյակի կենտրոնում կանգնած էր գեղեցիկ ամանորյա եղևնի։ Այն զարդարված էր գնդակներով,խաղալիքներով,փայլերով ու ամանորյա լույսերով։ Կատուներն ու շները պառկել էին տոնածառի շուրջ ու խորը քնել։Նույնիսկ մկան ծվծվոց չէր լսվում։

 

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодняя ночь, Таша Тюдор
Երեխաներն վախուց պառկել էին իրենց տաք անկողնում և երազում տեսնում էին շոկոլադե կոնֆետներ և խաղալիքներ,որոնց մասին նրանք երազում էիր և հույս ունեին հաջորդ առավոտյան գտնել իրենց նվերում։

 

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор

Մայրիկն ու հայրիկը նույնպես խորը քնել էին,ամբողջ օրն աշխատելուց հետո։Իսկ նրանց ոտքերի մոտ կար փոքրիկ մահճակալ,մեր ամենափոքրիկ զույգ քույրիկների Մաշայի և Տանիի համար։

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Ես էլ էի պառկել,բայց ոչ մի ձև չէի կարողանում քնել,վախենում էի բաց թողնել Ձմեռ պապին ու վարագույրի միջով նայում էի պատուհանից։

Հանկարծ հեռվում, ձմռան դաշտում,բարձրացավ մի ամբողջ ձյան սյուն։ Ես անկողնուց վեր թռա ու ամոբողջ ուժով վազեցի դեպի պատուհանը,որ հանկարծ բաց չթողնեմ ամենակարևորը։Քաշելով վարագույրը,դեմքս սխմեցի ապակուն ու անհանգստությամբ սկսեցի հետևել։

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор

Եվ ի՜նչ բացվեց իմ աչքերի առաջ։Երկնքում հենց լուսնի մոտ երևացին սահնակները, որոնք քշում էին հյուսիսային եղջերուները և մոտենում էին մեր տանը։ Իմ սիրտը ուրախ խփում էր կրծքիս, այդ ժամանակ սահնակներն արդեն շատ մոտ էին և ես կարողացա նրանց միջից տարբերել Ձմեռ Պապիկին։
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Իսկ Ձմեռ Պապն արդեն գոռում էր լծված եղջերուներին․<<Ընկերներս,տարեք ինձ տանիքնը հենց այս տան>>
Եղնիկների ողջ խումբը շրջվեց դեմի ինձ և ես կարող էի արդեն յուրաքանչյուր եղնիկի անհատապես նայել,և Ձմեռ պապին,և իհարկե նվերներով լի սահնակին։
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
 Նրանք հեշտությամբ բարձրացան մեր տանիք և անհետացան իմ տեսադաշտից։

 

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор

Ես վերևից լսում էի սմբակների դոփյունը, եղնիկների ձայնը, և ձյան խռթոցը սահնակի տակ։ԵՒ մինչ ես պատկերացնում էի թե նրանք ինչպես են իջել մեր տանիքին։Այդ նույն ակնթարթին լսվեց տարօրինակ ձայն բուխարու խողովակի մեջից։Ես շրջվեցի և տեսա Ձմեռ պապին,ով խողովակի միջով թռել էր կրակի վրայով և հայտնվել իմ սենյակումԵս թաքնվել էի բազկաթոռի ետևում և հետևում էի թե ինչ կլիներ հետո։

новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Ծերուկը շատ բարձրահասակ չէր, հագած էր մորթյա բաճկոն, տաք գլխարկ, իսկ ոտքերին ուլունքներով ասեղնագործված գեղեցիկ կոշիկներ էին: Խողովակի միջով ընկնելուց նրա ամբողջ հագուստը մրոտվել էր։Ես խղճացի,որ նա ստիպված էր կեղտոտել այդպիսի գեղեցիկ հագուստը : Բայց ամենակարևորը `ուսերի ետևում ես տեսա հսկայական պայուսակ նվերներով:
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Ձմեռ պապի այտերը ցրտահարվել էին սառնամանիքից,աչքերը ուրախ փայլում էին և ժպտում էր ամբողջ բերանով մեր կենդանիների,աղմուկին մոտենալով։Կտուներն ու շները շրջապատեցին նրան ամբողջ կողմերից ու ուրախացած թափահարում էին իրենց պոչերը։
Մինչդեռ Ձմեռ պապը իր պայուսակը դրեց հատակին, արձակեց այն և սկսեց նվերներ տալ բոլորին: Այնտեղից երևացին գրքեր, շոկոլադե տուփեր, բլիթներ և նարինջներ խնձորի հետ միասին, թմբուկ, դուդուկ և նույնիսկ մի փոքրիկ ջութակ, որը նա հանձնեց կատվին `Մուրկային, իմանալով, թե ինչքան դուր կգա նրան նման նվերը: Իսկ Տիշկա շանը տվեց մի դուդուկ: Եվ բոլորը սկսեցին խնդրել, որ նրանք նվագեն ամանորյա երգը։
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Մուռկան ու Տիշան ուրախ խաղացին, և Ձմեռ պապը բոլորի հետ միասին սկսեց պարել և պտտվել սենյակում
Այսպիսի ուրախություն ես դեռ չէի տեսել։ Այնքան էի ուզում միանալ նրանց,բայց ես վախենում էի,որ ամբողջը ակնթարթում կանհայտանա ,եթե ես դուրս գամ իմ թաքստոցից։
Ամանորյա խաղալիքները կենդանացել էին և նույնպես պարում էին։ Նույնիսկ մկնիկներն էին դուրս թռել իրենց բներից։
Ես չկարողացա զսպել ինձ և ծիծաղից պայթեցի։ Այսդպիսի լուսավոր ուրախության մեջ ոչ-ոք ինջ նույնիսկ չլսեց
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Շուտով Ձմեռ պապն անցավ գործի,նա լցրեց բոլոր նվերների գուլպաները, տոնածառի տակ դրեց մնացած նվերները և հանկարծ մի պահ միայն բոլորին ժպտալով հրաժեշտին,Բարձրացավ ծխնելույզով և անհայտացավ։
новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор
Նա նստեց իր սահնակին, հեծնեց եղնիկները, նրանք բարձրացան երկինք և հետո թռան։
 Բայց ես լսեցի,ինչպես հրաժեշտի ժամանակ, Ձմեռ պապը բոլորիս ցանկացավ․
– Շնորհավոր Ամանոր,երեխաներ,հանգիստ գիշեր բոլորիդ։
 новогодняя сказка, новогодняя елка, новогодня ночь, Таша Тюдор

 

Ցանկապատ

Ցանկապատ ասելով ես հասկանում եմ սահման,եզրագիծ,ինչը հասկանալ է տալիս,որ այդ ցանկապատված հատվածը պատկանում է ինչ_որ անհատի։Հազարամյակներ առաջ ,երբ դեռ սահմանագիծ չկար,ամեն ինչ ընդհանուր էր,կիսելու տարածք չունեին։Ժամանակի ընթացքում առաջացան գծեր,ցանկապատեր։Հիմա երկրների միջև սահման է գծված,իսկ նույն գյուղի,քաղաքի բնակիչները իրենց տարածքը առանձնացնում են ցանկապատով։Երբեմն այն սովորական ճաղավոր ցանց չէ,այլ պատ՝ամենասովորական պատ։
Կրթահամալիրում տեղի ունեցող վերջին դեպքերը ինձ խորհել տվին առհասարակ ամեն տեսակ ցանկապատերի մասին։Մարդիկ սիրում են,պաշտպանում են այն ամենը,ինչը իրենց է պատկանում։Եվ ապրում են հանուն դրա։Դողում են դրա վրա։Ցանկապատում են,որ իմանան՝որքան տարածքի տեր են։Ես չեմ կարող դա հասկանալ,որովհետև իմ աշխարհում,իմ երազանքներում չկան սահմաններ։Ես սիրում եմ թռիչքներ,ճախրանք։Ինչպե՞ս թռչեմ ճաղավանդակից այն կողմ։Ինձ ցանկապատ հարկավոր չի։Ես նոր_նոր ճախրել եմ սովորում…

Դասարանական

Անկեղծ լինելու սովորությունը
Առակ

Ռազմական փորձի մի հայտնի վարպետի մոտ եկավ մի շատ վախկոտ մարդ և խնդրեց, որ վարպետն իրեն սովորեցնի Խիզախություն: Վարպետը մի ակնթարթ նայեց այդ մարդուն և հայտարարեց իր որոշման մասին.

– Ես կսովորեցնեմ քեզ միայն այն բանից հետո, երբ դու մեկ ամիս շարունակ կապրես մի խոշոր մեգապոլիսում, և ամեն անգամ երբ ճանապարհիդ մարդ կհանդիպես, բարձրաձայն, բացահայտորեն և դիմացինի աչքերի մեջ նայելով կհայտարարես, որ դու վախկոտ ես:

Մարդը շատ հուսահատվեց՝ նրան այս առաջադրանքը անհաղթահարելի էր թվում: Նա մի քանի օր անցկացրեց տրտմության և մտածմունքների մեջ, սակայն վախկոտության հետ ապրելը նրա համար այնքան անտանելի էր դարձել, որ նա ճամփա ընկավ դեպի մեգապոլիս, որպեսզի կատարի վարպետի տված առաջադրանքը…

Սկզբում նա հանդիպելով ինչ-որ մեկի՝ ամաչում էր, կորցնում խոսելու ունակությունը…, սակայն Ուսուցիչ-Վարպետի տված առաջադրանքը պետք էր կատարել, և նա ստիպված եղավ հաղթահարել իրեն: Ամեն մի նոր հանդիպմանը, երբ նա պատմում էր անցորդներին իր վախկոտության մասին, նրա ձայնն ավելի խրոխտ ու բարձր էր հնչում, և ահա եկավ մի պահ, որ մարդը իրեն բռնեց այն մտքի վրա, որ այլևս ոչնչից չի վախենում, և ինչքան երկար է նա շարունակում կատարել վարպետի հանձնարարությունը, այնքան ավելի էր համոզվում, որ վախը լքել է իրեն…

Մեկ ամիսը անցավ… Մարդը վերադարձավ վարպետի մոտ, ցածր խոնարհվեց նրան ու անկեղծորեն ասաց.

– Շնորհակալ եմ, ուսուցիչ: Ես սերտեցի քո տված դասը: Հիմա ես այլևս վախ չունեմ…

Բայց ինչպե՞ս դու իմացար, որ այդ հանձնարարությունը ինձ կօգնի:

 

*********************************************************************************************************

1․Ի՞նչ պատասխանեց ուսուցիչը:

Բանը նրանում է, – ժպտաց ուսուցիչը, – որ երկար տարիներ հետևելով ինձ՝ ես հասկացա, որ խիզախությունը կամ վախկոտությունը միայն սովորություններ են… Եվ այդ պատճառով էլ փլուզելով կարծրատիպը, կարելի է հասնել նրան, ինչի եկար դու: Հիմա դու գիտես, որ խիզախությունը նույն սովորությունն է, հետևաբար լարի քո ուժերը այն ուղղությամբ, որ այն դառնա քո մի մասնիկը:

Ավարտեք պատմությունը։

2․Բառարանի օգնությամբ բացատրեք մեգապոլիս բառը։3․ Խմբավորել հոմանիշները․

մեգա քաղաք

Խիզախություն-արիություն

թախիծ- տրտմություն

վախկոտություն-երկչոտությունելու

խրոխտ- գոռ

հուսահատվել-վհատվել

առաջադրանք-հանձնարարություն